Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Φλερτάροντας με το Burn-Out

Δεν είμαι σίγουρος αν υπάρχει ακόμη κανείς που διαβάζει αυτό το μπλογκ -πέρα από όσους πέφτουν εδώ τυχαία γκουγκλάροντας για θέσεις στη Γερμανία-, μιας και είχα παραμελήσει τελευταία αυτό το χόμπυ μου. Πέρασα μια σχετικά δύσκολη περίοδο από το Γενάρη ως τον Απρίλη, μιας και η δουλειά μου απορροφούσε και την τελευταία ρανίδα ενέργειας που είχα, εις βάρος της προσωπικής μου ζωής, της παραγωγικότητας μου και της ψυχικής μου υγείας.

Νομίζω πως ήταν οι τελευταίοι μήνες του 2014 όπου η δουλειά μου είχε αρχίσει να γίνεται απολαυστική. Είχα μάθει τη δουλειά καλύτερα, τόσο που μπορούσα επιτέλους να βγάζω και ένα κομμάτι του εαυτού μου πάνω σε αυτήν, οι ασθενείς και οι νοσηλευτές με εκτιμούσαν, ο συμπαθής αλλά αρκετά ψυχαναγκαστικός και δύστροπος επιμελητής μου φαινόταν να με εμπιστεύεται και γενικά, παρά τις περιστασιακές υπερωρίες, είχα το συναίσθημα πως η δουλειά μου μου αρέσει και πως μου δίνει μια δόση ικανοποίησης στη ζωή μου. Όπως όλα τα ωραία πράγματα όμως, κάποια στιγμή η κατάσταση άρχισε να αντιστρέφεται, μέχρι που η δουλειά μου ήταν αφόρητη.

Το Γενάρη αρρώστησαν μακροπρόθεσμα δύο από τους 6 ειδικευόμενους της μονάδας με τα οξεία ψυχιατρικά περιστατικά και ο ένας από τους δύο επιμελητές. Οι υπόλοιποι, συμπεριλαμβανομένου του επιμελητή μου, έλειπαν για μια βδομάδα σε διακοπές, καθώς οι μέρες γύρω από την αργία των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς μοιράζονται σε δύο γκρουπ.  Εγώ και οι άρρωστοι συναδελφοι είχαμε ρεπό τα Χριστούγεννα και θα δουλεύαμε πρωτοχρονιά. Κάπως έτσι βρέθηκα από την 1η Ιανουαρίου να είμαι μόνος ειδικευόμενος με σχεδόν 50 ασθενείς, πολλοί από αυτούς σε κατάσταση μανίας ή οξείας ψύχωσης, άλλοι με σωματικά προβλήματα, συμπεριλαμβανομένης μιας τσιγγάνας που έπαθε πνευμονική εμβολή επειδή κανείς δε της είχε βάλει ηπαρίνη, παρότι είχε ένδειξη. Και αυτό χωρίς κάποιον επιμελητή, στην καλύτερη των περιπτώσεων είχα το διευθυντή της κλινικής ο οποίος πάσχιζε μέσα στα πολλά ραντεβού του να βρει χρόνο να με βοηθήσει σε κάποια περιστατικά, χωρίς όμως να είναι τηλεφωνικά διαθέσιμος στο μεγαλύτερο διάστημα της ημέρας. Ήταν μέρες με τεράστιο στρες, όπου ακολουθούσα ρόλο πυροσβέστη παρά γιατρού, αντιμετωπίζοντας μόνο ό,τι κρίσεις προέκυπταν, γνωρίζοντας ότι η πλειοψηφία των ασθενών υποθεραπεύεται. Προσπάθησα να αναφέρω την επικινδυνότητα της κατάστασης στις πρωινές συνεδριάσεις της κλινικής, αλλά οι αντιδράσεις εναλλάσσονταν μεταξύ επαίνων που δε μου έλυναν το πρόβλημα τύπου "μπράβο σας, κάνετε εξαιρετική δουλειά" ή πλήρους αποστασιοποίησης από ανώτερους μου τύπου "ας μην υπεραντιδρούμε, στην παρούσα φάση είναι σημαντικό να διαχειριστούμε το πρόβλημα".

Ακόμη και όταν οι ισορροπίες αποκαταστάθηκαν στοιχειωδώς, συνέχισα να έχω δυσανάλογες ευθύνες ως το μοναδικό άτομο που δουλεύει πλήρες ωράριο στο Station μου, οι γυναίκες συνάδελφοι συχνά μου φόρτωναν επιθετικούς ασθενείς επειδή είμαι άντρας και με λογαριάζουν αλλιώς οι ασθενείς. Η ασυνεννοησία στην Ambulanz μας έστελνε παράλληλα συνεχώς ασθενείς χωρίς ένδειξη για εισαγωγή, οι εφημερίες ήταν περισσότερες από ότι συνήθως γιατί πολλοί συνάδελφοι ήταν άρρωστοι με γρίπη και ταυτόχρονα πιο δύσκολες, γιατί οι υποθεραπευόμενοι ασθενείς χειροτέρευαν το βράδυ, που δεν υπήρχαν πια θεραπείες ή επαρκές προσωπικό να τους απασχολεί.

Όπως και σε όλους μας, έτσι και η δική μου παιδική ηλικία είχε τα προβληματάκια της, με αποτέλεσμα να έχω για παράδειγμα την τάση να νιώθω υπερβολική προσωπική ευθύνη όταν υπάρχει μια δυσάρεστη κατάσταση και να αντλώ ευχαρίστηση και ικανοποίηση από τις επιδόσεις μου, να προσπαθώ συχνά να δείξω ότι εγώ δεν είμαι σα τους άλλους, ότι εγώ αντέχω. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να αρνούμαι να το παίξω άρρωστος ακόμη και αν ένιωθα πως δεν είμαι καλά, να κάνω υπερωρίες για να μην παραδώσω στον εφημερεύοντα συνάδελφο ένα χαοτικό Station, να μη διαμαρτύρομαι στους από πάνω μου για τις άσχημες συνθήκες κλπ.

Μου αρέσω γενικά όμως όπως είμαι, θεωρώ πως η στάση μου έχει και αυτή τις αρετές της, ακόμη και αν οι γερμανοί συνάδελφοι, με την έμφαση που δίνουν στην "αποστασιοποίηση" (Abgrenzung) και στην "αυτοφροντίδα" (Selbstfürsorge), δε θα έκαναν ποτέ το ίδιο. Το θέμα όμως είναι ότι το να κλατάρεις δε μπορεί να είναι επιλογή, και όταν δεις ότι δε την παλεύεις άλλο, πρέπει εγκαίρως να πατήσεις φρένο. 

Υπάρχουν σε καθένα από εμάς μικρά πραγματάκια που δείχνουν ότι μπορεί να βρισκόμαστε σε δύσκολη θέση, αλλά τα αγνοούμε στην καθημερινότητα μας. Ένα από τα πρώτα σημάδια για παράδειγμα που έπρεπε να είχα παρατηρήσει, είναι το πως παραμελούσα πράγματα εκτός δουλειάς  που με ευχαριστούν ή με ξεκουράζουν. Άρχισα να νιώθω πως με κουράζουν οι συνομιλίες με τους συγκατοίκους μου ή ένιωθα πολύ κουρασμένος για να βγω. Τα απογεύματα συχνά επιβράβευα τον εαυτό μου με μια υπερβολικά μεγάλη μερίδα φαγητού ή χάζευα πολύ στο ίντερνετ ενώ πιο πνευματικά πράγματα, όπως το να γράψω μια καινούργια ανάρτηση στο μπλογκ ή να διαβάσω ένα βιβλίο μου έπεφταν βαριά ή δύσκολα. Κάπου κάπου αντιλαμβανόμουν ότι αυτό δε μου αρέσει και έσφιγγα τα δόντια, και πίεζα τον εαυτό μου να πάει για τρέξιμο ή να διαβάσει το κεφάλαιο για τη σχιζοφρένεια ή να αρχίσει μαθήματα ιταλικών ή να αρχίσει ένα καινούργιο, πιο ενδιαφέρον μπλογκ, βυθιζόμενος ακόμη πιο βαθιά στην ψευδαίσθηση ότι το μυστικό είναι στο "να είσαι δυνατός και δραστήριος", λογική που μου δημιούργησε το πρόβλημα σε πρώτη φάση. Άλλα σημάδια που προσωπικά εντόπισα ως προσωπικούς συναγερμούς είναι μικροπράγματα όπως το να παραλείψω το βραδυνό βούρτσισμα δοντιών ή το μπάνιο μιας μέρας, το να τρώω συχνότερα έξω από έλλειψη διάθεσης να ετοιμάσω το δικό μου φαγητό, το να κάνω μικρούς υπνάκους με τα ρουχά της δουλειάς μόλις γυρίζω σπίτι. Και που πήρα μικρές άδειες στο διάστημα αυτό δε βοήθησε, γιατί ήμουν παγιδευμένος στην ιδέα ότι "τώρα που έχω ελεύθερο χρόνο, πρέπει να κάνω κάτι παραγωγικό και ουσιαστικό", όχι κάτι ευχάριστο και ξεκούραστο. Το πρόβλημα συνεχίστηκε, άρχισα να έχω προβλήματα να κοιμηθώ, ήμουν συχνά αφηρημένος και όταν πήγαινα στην εφημερία είχα μια απροσδιόριστη ευερεθιστότητα, ειδικά όταν μιλούσα με ασθενείς που έχουν κάποια διαταραχή προσωπικότητας ή κατάθλιψη, ασθενείς που είναι σε θέση να απορροφήσουν κάθε δράμι ενέργειας που έχεις μέσα σου.

Σε κάποια στιγμή μου πέρασε από το μυαλό να πάω απλά στο Hausarzt και να του πω να με γράψει άρρωστο για μια βδομάδα, ώστε απλά να ξεκουραστώ λίγο, να βάλω μια μπουγάδα επιτέλους ή να κάνω τη χαρτούρα μου, ώστε να μην έχω τύψεις το βράδυ που πέφτω για ύπνο. Όταν όμως οριστικοποιήθηκε πως τον Απρίλιο θα με αλλάξουν και θα με πάνε στη μονάδα κατάθλιψης, τότε ένιωσα πως απλά έχω έναν ορίζοντα, και μου φάνηκε πιο εύκολο να αντέξω μέχρι εκεί. Τo μέγεθος του προβλήματος μου έγινε όμως ακόμη πιο αισθητό όταν έκανα rotation στη μονάδα κατάθλιψης, όπου έχασα το μοναδικό πράγμα που με βοηθούσε να ανταποκρίνομαι στη δουλειά : τον αυτοματισμό της ρουτίνας. Απλά διαδικαστικά πράγματα  μου φαίνονταν πλέον βουνό.

Η ειρωνία είναι ότι πίστευα πως αν φύγω από τη μονάδα με τα οξεία περιστατικά θα είναι όλα πιο εύκολα, αλλά δεν ήταν για δυο λόγους. Πρώτον, το προφίλ του ικανού και δυνατού που πάσχιζα να καλλιεργήσω δε βοηθούσε τους άλλους να καταλάβουν ότι περνάω μια δύσκολη φάση.  Έτσι, αντί για να ξεκουραστώ με βάλανε στη μονάδα κατάθλιψης σε μια φάση υποστελέχωσης, χωρίς προετοιμασία. Άκουσα τη συμβουλή μιας φίλης μου και πήρα διακοπές, τις οποίες της κόλλησα σε μια εκπαιδευτικού χαρακτήρα άδεια 5ημερών ενώ με το γυρισμό μου διαπραγματεύτηκα και πέτυχα να με απαλλάξουν από την κλινική μου για μια βδομάδα, μέχρι να μπορέσω να ξεφορτωθώ τη χαρτούρα που είχα κληρονομήσει από την προηγούμενη μονάδα μου, μιας και μέχρι τέλους εξακολουθούσα να έχω δυσανάλογα πολλούς ασθενείς.

Υπάρχει κάτι παθολογικό στις τάξεις των γιατρών. Ενώ είναι ταγμένοι στο φροντίζουν άλλους, η προσωπικότητα τους και η εκπαίδευση τους είναι τέτοια, που δε τους επιτρέπει να παραδεχτούν αδυναμίες ή δυσκολίες. Οι περισσότεροι γιατροί διαβάζοντας τα παραπάνω μπορεί να σκεφτούν ότι για να κάθεται αυτός να γράφει τα ψυχολογικά του στο ίντερνετ, κάτι δε πάει καλά με αυτόν, ή ακόμη χειρότερα, μπορεί να ενισχυθεί η άποψη τους, ότι οι ψυχίατροι έχουν συνήθως τα θέματα τους. Τα στοιχεία όμως λένε πως οι γιατροί έχουν μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης κατάθλιψης από το γενικό πληθυσμό και μεγαλύτερο ρίσκο για αυτοκτονίες. Η ιδέα ότι ως γιατρός θα είμαι υπόλογος αν δείξω την οποιαδήποτε αδυναμία ή το οποιοδήποτε σφάλμα μου φαίνεται αφόρητη.

Η αναγνώριση ότι πέρασα και περνάω μια δύσκολη φάση εντάσσεται και αυτή στα πλαίσια της αυτοφροντίδας.  Δεν είναι ότι νιώθω στο 100 % των δυνάμεων μου, θα έλεγα πως είμαι στο 70 % και έχω δρόμο ακόμη, απλά διανύω μια φάση υγιειούς εγωισμού, τουτέστιν αναγνωρίζω στον εαυτό μου το δικαίωμα να ξεκουραστεί και να υπολειτουργεί και κάποιες φορές. Στα πλαίσια αυτού θέλω να συνεχίσω να κάνω πράγματα που μου αρέσουν, όπως το να γράφω σε αυτό το μπλογκ.

Θα προσπαθήσω όμως να απαλλάξω τον εαυτό μου από τη ψευδαίσθηση πως για να έχει νόημα να γράψω το οτιδήποτε, θα πρέπει να γράφω μόνο ενδιαφέρουσες και προσεγμένες αναρτήσεις. Απλά θα γράφω γιατί μου αρέσει να γράφω.

Σχόλια

  1. Πρέπει να γνωρίζεις ότι οι αναρτήσεις σου, πέραν της προσωπικής ικανοποίησης που σου προσφέρουν, βοηθούν και πολλούς από τους αναγνώστες σου! Να είσαι καλά!!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Τώρα σε ανακάλυψα, περιγράφεις με όμορφο τρόπο αυτά ακριβώς που ένιωθα και σε μεγάλο βαθμό ακόμα νιώθω. Έχω όμως ανασκουμπωθεί και νιώθω έτοιμος να διεκδικήσω το work / life balance που επιθυμώ. Σου εύχομαι από καρδιάς το ίδιο και για εσένα. Αδάμ από Hamm-NRW

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Η πορεία μου πριν φτάσω να διαπρέπω στο εξωτερικό

Ήρθε η ώρα για ένα δυναμικό καμ-μπακ στο μπλογκ, μιας και έχω να ασχοληθώ από εποχές που ακόμη ο Βαρουφάκης θεωρούνταν σοβαρός πολιτικός και οικονομολόγος. Δυστυχώς το procrastination (ή ελληνιστί Προκραστηνέησιο) που με δέρνει δε μου επιτρέπει να ασχοληθώ με τίποτα πιο παραγωγικό εκτός από δουλειά, φαγητό και ίσως στις καλές μέρες ένα ντους. Αλλά κάπου κάπου με πιάνει αυτό το άγχος ότι δε θέτω σωστά τις προτεραιότητες στη ζωή μου και σα σωστός junkie του ίντερνετ αποφάσισα να θυσιάσω το σημερινό ντους για μια αφήγηση του μεγαλείου μου, πριν φτάσω να είμαι λαμπρός και φέρελπις νέος επιστήμονα ς που διαπρέπει στο εξωτερικό. Ήμουν και γω το 2004 λαμπρός αργυρός Πανελληνιονίκης , και λέω αργυρός γιατί δε πέρασα στην πρώτη σχολή της προτίμησης μου που ήταν η Ιατρική Αθηνών και μπήκα στο νεξτ μπεστ θινγκ (νόμιζα τότε) τότε που ήταν το Πανεπιστήμιο των Πατρών. Καλά να είναι όμως η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ με Πρωθυπουργό τον Κώστα Καραμανλή (sic) που εισήγαγε άρων άρων ευνοικό νόμο για τους τρίτ...

FAQ #1 - Ποια είναι τα πλεονεκτήματα και ποια τα μειονεκτήματα της Γερμανίας για την άσκηση της ειδικότητας ;

Πολύ συχνά μου γίνονται ερωτήσεις σχετικά με το πως είναι να κάνεις ειδικότητα στη Γερμανία ή τι προϋποθέσεις απαιτούνται για κάτι τέτοιο, όπως αντίστοιχα και εγώ είχα ρωτήσει τους παλιότερους για να σχηματίσω γνώμη. Η επιθυμία μου να απαντήσω σε αυτές τις ερωτήσεις, ανταποδίδοντας έτσι τη βοήθεια που εγώ πήρα από άλλους ήταν άλλωστε και η βασική ιδέα πίσω από το μπλογκ αυτό. Σήμερα λέω να ξεκινήσω με το βασικό ερώτημα, γιατί επέλεξα να κάνω ειδικότητα στη Γερμανία.  Η Γερμανία έχει τα τελευταία χρόνια σταθερά έλλειψη σε γιατρούς, την οποία αναπληρώνει με γιατρούς από το εξωτερικό. Αυτό την καθιστά ένα σύστημα ανοικτό σε ξένους νέους γιατρούς, με λίγη τύχη ακόμη και σε ειδικότητες που σε άλλες χώρες θεωρούνται απαγορευτικές όπως δέρματολογία, οφθαμολογία ή ακτινολογία. Τα περισσότερα νοσοκομεία εδώ διαθέτουν τους πολύ καλούς εξοπλισμούς και την καλή οργάνωση της δουλειάς που περιμένει κανείς από μια σοβαρή χώρα. Επίσης είναι πολύ συνηθισμένο εδώ να κάνει κάποιος διαφορετι...

Το ψήφισμα της Ελβετίας για τη μετανάστευση και μερικές σκέψεις.

Συνήθως αποφεύγω να κάνω πολιτικά σχόλια, αλλά αυτό που συνέβη την Κυριακή στην Ελβετία με έχει βάλει σε σκέψεις, και για να τις τακτοποιήσω καλύτερα στο μυαλό μου, αποφάσισα να τις καταγράψω. Αναφέρομαι φυσικά στο ψήφισμα της Κυριακής σύμφωνα με το οποίο οι Ελβετοί δήλωσαν ότι επιθυμούν την επιβολή ορίων στους εισερχόμενους μετανάστες και αιτούντες πολιτικού ασύλου, κάτι που φαίνεται να έχει πολλαπλό αντίκτυπο τόσο στο εσωτερικό της Ελβετίας όσο και στο εξωτερικό και ειδικά στις σχέσεις της με την ΕΕ. Δεν έχω κάποια σαφή άποψη πάνω στο θέμα, ή για την ακρίβεια η βασική μου πολιτική άποψη είναι ότι πολύπλοκα υπερεθνικά προβλήματα όπως η μετανάστευση απαιτούν προσεκτικές, πολύπλοκες και συνήθως σταδιακές λύσεις. Η αναγνώριση της πολυπλοκότητας ενός προβλήματος, η παραδοχή πως δεν υπάρχει "μαγική συνταγή" και η προσεκτική προσέγγιση του προβλήματος στα πλαίσια μιας costs-benefits ανάλυσης νομίζω ότι είναι βασικά χαρακτηριστικά ενός ανθρώπου με παιδεία, πολύ περισσότερο ενός...